Τετάρτη, 16 Φεβρουαρίου 2011

Η γεωργική «Πράσινη Επανάσταση»

Το σημερινό κείμενο έχει θέμα την «Πράσινη Επανάσταση». Με τον συγκεκριμένο όρο δεν θα αναφερθούμε στις ουτοπικές υποσχέσεις της παρούσας κυβέρνησης, αλλά στις ριζικές αλλαγές στη γεωργία που επιτελέστηκαν με τη βοήθεια της επιστήμης, το δεύτερο μισό του 20ου αιώνα. Καινούριοι τρόποι καλλιέργειας, όπως η μονοκαλλιέργεια, νέοι τύποι φυτών, κυρίως ειδικά μελετημένα υβρίδια, αλλά και νέες μέθοδοι βελτίωσης της παραγωγής, όπως η εκτεταμένη χρήση λιπασμάτων και ζιζανιοκτόνων, συνθέτουν την εικόνα της Πράσινης Επανάστασης. Η πρώτη Πράσινη Επανάσταση συνέβη στις αναπτυγμένες χώρες μεταξύ του 1950 με 1970, ενώ η δεύτερη συνέβη το 1967 στις αναπτυσσόμενες χώρες, όπως η Ινδία, το Πακιστάν, το Μεξικό, οι Φιλιππίνες κι αλλού. Η πλέον σύγχρονη επανάσταση στο χώρο των τροφίμων αφορά τις βιοτεχνολογικές μεθόδους παραγωγής, στις οποίες γονίδια από διαφορετικούς οργανισμούς ανασυνδυάζονται για να δημιουργηθεί μια νέα ποικιλία.

Δευτέρα, 7 Φεβρουαρίου 2011

Υπακοή στην εξουσία: το πείραμα του Milgram

Ως κάποιου είδους συνέχεια στο προηγούμενο άρθρο της Bloody Mary, θα αναφερθώ κι εγώ στην επιθετικότητα. Δεν εννοώ όμως την ακραία επιθετικότητα κάποιων λίγων, βάναυσων και διαταραγμένων ατόμων, αλλά την καταστροφική συμπεριφορά στην οποία μπορούμε να φτάσουμε όλοι μας, υπακούοντας στην εξουσία. Όπως έχει παρατηρηθεί κατά καιρούς, πολλοί κατά τα άλλα φιλήσυχοι πολίτες έχουν επιδείξει τρομακτικό βαθμό βιαιότητας σε πολέμους ή παρόμοιες καταστάσεις. Μια εξήγηση αυτού του φαινομένου μπορεί να αναζητηθεί στην έμφυτη επιθετική τάση του ανθρώπου, που βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση στην καθημερινή ζωή και εκδηλώνεται πλήρως σε εξαιρετικές περιστάσεις, όπως οι πόλεμοι. Αυτή η προσέγγιση όμως είναι ελλιπής, όσο και απλουστευτική. Ένας ακόμα παράγοντας που πρέπει να συνεκτιμηθεί είναι η υποταγή στην εξουσία, η οποία είναι θεμελιώδες χαρακτηριστικό ομάδων με αυστηρή πειθαρχία, όπως οι στρατοί. Το πείραμα του Milgram που θα αναλύσω παρακάτω αποκαλύπτει, ιδιαιτέρως ωμά, μέχρι που μπορεί να φτάσει ένας «συνηθισμένος άνθρωπος» υπακούοντας την εξουσία...